Nieuwsitem

Betere behandeling van ijzertekort bij bloedarmoede ontdekt

Onderzoekers van het Radboudumc hebben ontdekt dat de huidige behandeling van bloedarmoede door ijzertekort aanzienlijk kan worden verbeterd.

In plaats van een- tot driemaal daags een ijzertablet te slikken, lijkt het beter om slechts één ijzertablet per twee dagen te gebruiken. Dorine Swinkels, hoogleraar Experimentele Klinische Chemie aan het Radboudumc: “De lagere dosis en vermindering van pillen kunnen de behandeling met ijzer efficiënter maken en minder bijwerkingen geven.” In een publicatie in Blood laten de Nijmeegse onderzoekers en collega’s uit Zurich en Wageningen zien hoe nieuwe inzichten in de ijzerstofwisseling de behandeling van ijzergebrek kunnen verbeteren.

Wereldwijd lijdt ongeveer een miljard mensen aan bloedarmoede door ijzergebrek. Ze hebben last van duizeligheid, kortademigheid en zijn snel moe. De gebruikelijke behandeling bestaat uit het weken- tot maandenlang een- tot vaak driemaal daags een ijzertablet slikken van ongeveer 70 milligram. Bij tientallen miljoenen mensen leidt die behandeling tot maag- en darmklachten. Dat komt voor een deel doordat slechts vijftien procent van het ijzer in de tabletten door de dunne darm wordt opgenomen en in het bloed komt. Via het bloed bereikt dit ijzer het beenmerg. Daar wordt het in het hemoglobine van de rode bloedcel ingebouwd om zo de bloedarmoede tegen te gaan.
 
Ongunstige bacteriën
Het overgrote deel van het ijzer in de tabletten - bijna 60 van de 70 milligram - verlaat via de dikke darm met de ontlasting ons lichaam. Dorine Swinkels, hoogleraar Experimentele Klinische Chemie aan het Radboudumc: “De dikke darm zit vol met bacteriën. Dr. Guus Kortman van ons laboratorium heeft samen met collega’s uit Zürich in onderzoek bij Keniaanse kinderen recentelijk aangetoond dat ijzer in de dikke darm vooral de groei van ongunstige bacteriën bevordert. Dat kan maag- en darmklachten en diarree geven. Het zou dus beter zijn als al het ijzer uit de tabletten al in de dunne darm wordt opgenomen, zodat het in de dikke darm niet tot bijwerkingen leidt.”
 
IJzerthermostaat
De vraag is: hoe krijg je dat voor elkaar? Voor een mogelijk antwoord moeten we kijken naar het ijzerhormoon hepcidine, dat vijftien jaar geleden werd ontdekt. Swinkels: “Sindsdien hebben we in ons ijzerlab in het Radboudumc heel veel onderzoek gedaan aan dit hormoon. Het blijkt een soort ijzerthermostaat te zijn die onder meer de opname van ijzer uit de darmen regelt. Stijgt de concentratie hepcidine in het bloed, dan wordt de ijzeropname vanuit de darm teruggeschroefd. Bij een daling van het hepcidine wordt er juist meer ijzer opgenomen.
 
Interessant idee
Die wetenschap leidde bij Kortman, Swinkels en hun collega’s in Zürich en Wageningen tot de vraag of de huidige standaardbehandeling niet beter kan. Swinkels: “We weten dat ijzertabletten de hoeveelheid ijzer in het bloed omhoog jagen. Het is best mogelijk dat de concentratie hepcidine daardoor stijgt, waardoor er vervolgens minder ijzer kan worden opgenomen. Dan haalt de dunne darm minder ijzer uit de tabletten en verlaat het meeste ijzer via de dikke darm het lichaam. We vonden het een interessant idee dat we zijn gaan testen bij een groep jonge vrouwen met ijzergebrek maar zonder bloedarmoede.”
 
Twee dagen op de rem
De onderzoekers zagen inderdaad dat de ijzerspiegels in het bloed stegen na inname van ijzertabletten. De stijging was hoger naarmate ze meer ijzer bevatten. Swinkels: “We zagen ook dat de lever tot 48 uur na het slikken van een ijzertablet meer hepcidine afgaf aan het bloed. Die hogere hepcidine-concentraties in het bloed beperken ongeveer twee dagen lang het inbouwen van ijzer in de rode bloedcel. Kortom: na de eerste ijzerpil werken de volgende ijzerpillen minder goed. Pas twee dagen later lijkt de situatie weer optimaal voor een nieuwe ijzerpil.”
 
Beter met minder
In een commentaar bij de publicatie van het onderzoek in Blood stelt Stanley L. Schrier van Stanford University School of Medicine dat de huidige aanpak van bloedarmoede door ijzergebrek wel eens helemaal verkeerd zou kunnen zijn. Dat denkt ook Swinkels, hoewel ze vindt dat eerst meer onderzoek nodig is dat de gevonden resultaten ondersteunt: “Het meeste ijzer uit een tablet bereikt het beenmerg - en dus de rode bloedcellen - als iemand eenmaal in de twee dagen een tablet slikt van 40 tot 80 milligram ijzer. Het lijkt er dus op dat op maandag, woensdag en vrijdag voor het ontbijt een tablet van 40 - 80 mg innemen de beste manier is om ijzergebrek te behandelen. Inmiddels zijn we al bezig met nieuw onderzoek waarmee we dit verder willen bewijzen.”

Bron: Persbericht Radboud UMC 3/11/2015

Het overige nieuws

Betere behandeling van ijzertekort bij bloedarmoede ontdekt

Onderzoekers van het Radboudumc hebben ontdekt dat de huidige behandeling van bloedarmoede door ijzertekort aanzienlijk kan worden verbeterd.

» Lees verder 3/11/2015

Schippers: ‘Helderheid voor patiënt over kwaliteit en kosten zorg’

Minister Edith Schippers (VWS) heeft vandaag een rigoureus plan gepresenteerd dat patiënten het komend jaar meer en betere info geeft over de kwaliteit en kosten van hun zorg.

» Lees verder 5/3/2015

Bijwerking? Melden!

Iedereen kan een bijwerking bij Lareb melden. Ervaart u een bijwerking tijdens het gebruik van uw geneesmiddel(en) of bent u zorgverlener en vermoedt u dat er sprake is van een bijwerking van een geneesmiddel? Meldt dit dan, ook al bent u er niet zeker van.

» Lees verder 13/1/2015

Super-microscoop in VUmc brengt diepste van levende cel in beeld

Hoe vernietig je een kankercel? Hoe herstellen hartspiercellen zich? Hoe groeit een hersencel? Vandaag installeert VUmc de meest geavanceerde ‘STED-microscoop voor life sciences’ in de Benelux, waarmee onderzoekers antwoorden denken te vinden op al deze vragen.

» Lees verder 2/1/2015

Slaap slaat dagelijkse ervaringen selectief op

Tijdens de slaap slaan onze hersenen bepaalde ervaringen extra goed op. Onderzoekers van het UMC St Radboud tonen aan dat de hersenen die ervaringen zelf kunnen selecteren. Daarnaast zagen ze dat uitsluitend overdag denken aan wat je moet onthouden – dus zonder slaapmoment - juist averechts werkt. De resultaten van het onderzoek zijn online gepubliceerd in PLoS ONE.

» Lees verder 31/8/2012

Voedselovergevoeligheid vaak oorzaak van gezondheidsklachten

Overgevoeligheid voor een voedingsmiddel kan (mede) oorzaak zijn van aandoeningen als migraine, prikkelbare darm, ADHD, chronische vermoeidheid en zelfs overgewicht. Ontdekken welk voedingsmiddel precies de klachten ‘triggert’ is zeer complex. Het bijhouden en analyseren van voedingsdagboeken kost bovendien veel tijd.

» Lees verder 2/5/2012

Vermoeidheid heeft vele gezichten

Prof.dr. Gijs Bleijenberg, de klinisch psycholoog die onder andere de cognitieve gedragstherapie voor het chronisch vermoeidheidssyndroom geďntroduceerd heeft, neemt afscheid als hoogleraar bij het UMC St Radboud. Hij gaat met pensioen.

» Lees verder 23/4/2012

Griepepidemie

Begin maart blijkt Nederland toch in de greep van een griepepidemie. Meer dan 78 op de 100.000 inwoners gingen met griepachtige klachten naar de huisarts. Vooralsnog is sprake van een milde epidemie. De meeste mensen knappen na 3-5 dagen weer op.

» Lees verder 15/3/2012

Nieuw boek 'Zorg rond kanker'

Sinds 11 oktober 2011 is het boek ‘Zorg rond kanker’ officieel verkrijgbaar in de Nederlandse boekhandel. Het boek is bestemd voor mensen en hun naasten die net te horen hebben gekregen dat ze kanker hebben. Het eerste complete, informatieve en praktische handboek over kanker, met nuttige informatie van oncologische zorgverleners, maar ook adressen van pruikenwinkels per provincie.

» Lees verder 28/11/2011

Helft beroertepatiënten voelt zich levenslang ernstig vermoeid

Onderzoek onder beroertepatiënten heeft uitgewezen dat de helft drie jaar na de beroerte nog steeds kampt met ernstige vermoeidheid. Deze vermoeidheid is het gevolg van hersenletsel. Zelfs als betrokkenen goed lijken te zijn hersteld van een beroerte houden zij vaak last van vermoeidheid.

» Lees verder 23/9/2011
(advertenties)